Bir röportajı deşifre etmek için şu sırayla üç şeye ihtiyacın var: görüştüğün kişinin kayıt onayı, net bir kayıt ve bir deşifre aracı. Telefonu ikinize de yakın koyarak kaydet, sonra dosyayı Retexta gibi bir deşifre uygulamasına aktar (New task, Transcript only, Import audio). Son olarak metni sesle karşılaştır, kimin ne dediğini ekle ve isimleri düzelt. Yazma işini yapay zeka yapar; kontrol sende kalır.
| Adım | Ne yapmalı | Neden |
|---|---|---|
| 1. Onay | Kaydetmeden önce sor, sorunu kaydın başında tekrarla | Hukuk bunu istiyor; güven de önemli |
| 2. Kayıt | Sessiz oda, telefon aranızda, aynı anda tek kişi konuşsun | Transkriptin kalitesini kayıt belirler |
| 3. Deşifre | Sesi bir deşifre uygulamasına aktar | Saatlerce yazmaktan kurtarır |
| 4. Kontrol | Baştan sona dinle, konuşmacıları ekle, isimleri ve alıntıları düzelt | Yapay zeka hata yapar, özellikle isimlerde |
| 5. Kullanım | Alıntı yap, özetle ya da analiz et | Yalnızca kontrol edilmiş bir metinden |
Görüşmeden önce: kayıt onayı
Birini onayı olmadan kaydetmek suç olabilir. Türk Ceza Kanunu'nun 133. maddesi, kişiler arasındaki aleni olmayan konuşmaları taraflardan birinin rızası olmadan kaydetmeyi cezalandırıyor; 2. fıkraya göre katıldığın aleni olmayan bir konuşmayı diğer konuşanların rızası olmadan kaydetmek de suç. 3. fıkra, bu şekilde elde edilen verileri hukuka aykırı olarak ifşa etmeyi ayrıca cezalandırıyor. Başka ülkelerde başka kurallar geçerli.
Pratik bir sıra:
- Görüşmeyi ayarlarken sor ve kaydın ne için olduğunu söyle (bir haber, bir tez, bir podcast, iç notlar).
- Sesin nereye gittiğini söyle. Bulut tabanlı bir deşifre hizmeti kullanıyorsan kayıt sunuculara yüklenip orada işlenir. Retexta böyle bir hizmet.
- Kayıtta bir kez daha sor. “Bugün 26 Eylül, Deniz Arslan'la konuşuyorum, bu görüşmeyi kaydetmeme onay veriyor musunuz?” diye başla ve cevabını al. Onay böylece dosyanın bir parçası olur.
- Durdurmayı teklif et. Kişi bir bölümün kayıt dışı kalmasını istiyorsa kaydı duraklat.
Bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir
Yalnızca kişi kabul ederse kaydet. Hayır derse ya da emin değilsen yazılı not al. Üniversiteler, yayın kuruluşları ve işverenler görüşmeler ve araştırma verileri için çoğu zaman kendi kurallarını koyar; bunlar hukukun üstüne eklenir.
Telefonla röportaj kaydetmek
- Telefonu aranıza koy, daha kısık konuşan kişiye biraz daha yakın; masaya vurmaların kayda girmemesi için katlanmış bir atkı gibi yumuşak bir yüzeye.
- Sessiz bir oda seç. Kafeler zordur: müzik ve çatal bıçak sesi kısık sesleri bastırır.
- Sırayla konuşun. Bir sonraki soruyu sormadan önce kişinin sözünü bitirmesini bekle. Üst üste konuşma, karışık transkriptlerin en yaygın nedeni.
- İsimleri ve terimleri bir kez net söyle. Başta görüştüğün kişiden adını hecelemesini iste.
- Kısa bir deneme kaydı yap ve asıl görüşmeden önce dinle.
Görüntülü görüşmelerde toplantı aracının kendisinin kaydedip deşifre edip etmediğine ve herkesin bundan haberdar edilip edilmediğine bak. Zoom için Zoom kaydını yazıya dökme rehberine göz at.
Röportajı Retexta ile deşifre et
Retexta, Android için bulut tabanlı bir sesten yazıya ve yapay zeka yazma uygulaması. Görüşmeyi uygulamada kaydedebilir ya da başka bir uygulamadan gelen kaydı aktarabilirsin. Retexta'nın menüleri İngilizce, Türkçe arayüz yok; düğme adlarını uygulamada gördüğün gibi veriyoruz.
- Retexta'yı aç ve New task'a dokun.
- Düz transkript için More templates'i aç ve Transcript only'yi seç.
- Add your input altında şimdi kaydetmek için Record audio'ya, elindeki bir dosya için Import audio'ya dokun.
- Retexta sesi sunucularında yazıya döker. Uzun kayıtlar yüklenmeden önce en fazla 5 dakikalık parçalara bölünür.
- Transkripti sesle yan yana oku (bir sonraki bölüme bak).
Retexta konuşulan dili otomatik algılar, Türkçe dahil; transkript konuşmacı etiketi ve zaman damgası olmayan düz metindir. Bir de özet istiyorsan aynı kaydı Take notes (Structured notes ya da Short summary) ile ya da görevi kendi sözlerinle tarif ettiğin Something else ile çalıştır, örneğin: “Her soruya verilen ana cevapları özetle.” Something else'in röportajlardaki çıktı kalitesini test etmedik, bu yüzden dikkatle kontrol et.
Import audio ve Transcript only dışındaki tüm hedefler Retexta Pro'ya dahil. Retexta'yı ücretsiz deneyebilirsin: yeni kullanıcı olarak, uygulamada görüntüleyebileceğin birkaç ücretsiz Pro sonucu alırsın. Kopyalamak, paylaşmak ve dışa aktarmak için, ayrıca ücretsiz sonuçlardan sonraki her şey için (Transcript only dahil) Retexta Pro ya da kredi gerekir.
Deşifreden sonra: kontrol et, etiketle, anonimleştir
- Metin önündeyken kaydı bir kez baştan sona dinle. Yanlış duyulmuş sözcükleri düzelt; anlaşılmayan yerleri tahmin etmek yerine [anlaşılmıyor] diye işaretle.
- Konuşmacıları ekle. Görüşmeci için “G:”, katılımcı için “K:” yaygın bir kullanım; gerçek isimleri yalnızca kişi kabul ettiyse kullan.
- Zaman damgalarını ekle. Ses oynatıcından her konunun başına ya da önemli alıntıların önüne süreyi yaz, sonra kolayca bulursun.
- Her alıntıyı kelimesi kelimesine kontrol et. Bir haberdeki ya da tezdeki alıntı, düzeltilmiş hali değil, kayıttaki hali olmalı.
- Söz verdiysen anonimleştir. Kişiyi tanınır kılabilecek isimleri, yerleri ve işverenleri değiştir.
- Sesi ve transkripti güvenli sakla ve özellikle kişisel veri içeriyorsa artık gerekmediğinde sil.
Deşifre şablonu
Bu başlığı transkriptin üstüne kopyala ve doldur:
Röportaj deşifresi
Proje: [proje ya da haber]
Tarih ve yer: [tarih], [yer ya da “görüntülü görüşme”]
Görüşmeci: [ad]
Katılımcı: [ad ya da takma ad]
Kayıt onayı: [evet, kayıtta 00:00'da verildi]
Kayıt süresi: [ss:dd]
Deşifre aracı: [araç], kontrol eden: [ad], [tarih]
[00:00] G: [soru]
[00:00] K: [cevap]
[00:00] G: [soru]
[00:00] K: [cevap, gereken yerde [anlaşılmıyor]]
Nitel araştırma görüşmeleri
Bir tez ya da çalışma için bölümün deşifre kuralları belirleyebilir: dolgu sözcükler ve ağız özellikleri korunacak mı, duraklamalar nasıl işaretlenecek, kelimesi kelimesine mi yazılacak. Başlamadan önce danışmanına hangi kuralların geçerli olduğunu sor. Yapay zeka ile yeniden yazma konuşmayı düzleştirir; bu yüzden araştırma için yeniden yazılmış metni değil, düz transkripti (Transcript only) kullan ve kuralları kontrol sırasında uygula.
Devamını oku
Tek kişi yerine bir grubu mu kaydediyorsun? Toplantı tutanağı nasıl yazılır. Dosya biçimleri ve içe aktarma: MP3'ü yazıya çevirme. Bir yayın için röportaj: podcast bölümünü yazıya dökme. Daha iyi kayıtlar: sesli yazma yanlış yazıyorsa ne yapmalı. Uygulama hakkında daha fazlası: Retexta, Android için sesten yazıya.
Kaynaklar
FLAME Apps tarafından 25 ve 26 Eylül 2026'da kontrol edildi.
- Mevzuat Bilgi Sistemi, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu, madde 133.
- Retexta uygulama kodu (Android, sürüm 2026.1.23): hedefler ve girişler (
GoalFirstTaskHub.kt,RecordScreen.kt), en fazla 5 dakikalık parçalara bölme (CloudAudioChunker.kt), otomatik dil algılama (TranscriptionLanguageCatalog.kt); uygulamada ve yazıya dökme hizmetinin kodunda konuşmacı etiketi ya da zaman damgası bulunmadı; sonuçları dışa alma kilidi (SessionDetailScreen.kt). - Retexta: plan adları uygulamada ve Google Play sayfasında göründüğü şekliyle.
