Darts termen uitgelegd: leg, set, oche, bust, ton, fiets, gekkenhuis, negendarter, de woorden uit NDB- en VDF-reglementen en de statistieken van een app.
Bijgewerkt op 25 september 2026 · 8 min leestijd
In deze woordenlijst staan de darts termen die je aan de oche en op tv hoort, van leg en set tot ton, fiets en gekkenhuis. Officiële begrippen komen uit de reglementen van de Nederlandse Darts Bond (NDB), de Vlaamse Darts Federatie (VDF) en de World Darts Federation (WDF); jargon komt uit de woordenlijsten van de Nederlandse en de Engelse Wikipedia, omdat geen bond jargon definieert. De Nederlandse Wikipedia zegt het zelf: omdat darts uit Engeland komt, “zijn alle termen Engels, hoewel er voor sommige uitdrukkingen Nederlandse vertalingen zijn”. Het laatste deel legt de getallen uit die een darts app toont.
Wedstrijd en beurt
Term
Betekenis
Bron
Beurt (throw, visit)
Hoogstens drie darts van één speler, één voor één gegooid. De WDF noemt het een “throw”.
NDB art. 12.1, WDF 1.03
Leg
Eén spel met een winnaar en een verliezer, bijvoorbeeld één keer 501. “The number of legs in a set or match must be odd.”
WDF, definities
Set
Een groep legs. Wie de meeste legs wint, wint de set, en wie de meeste sets wint, de wedstrijd.
WDF, definities
Partij, wedstrijd, match
Al het spel tussen twee spelers of teams, in legs of in sets. De NDB spreekt van “leg, set of match”.
NDB art. 3.4d
Best of / first to
Twee manieren om dezelfde lengte te noemen: best of 5 legs is first to 3. De VDF zegt “best van 3”. Zie sets en legs.
WDF 2.10, 2.11; VDF art. 16
Beslissende leg (decider)
De leg die een wedstrijd beslist bij een gelijke stand.
NDB art. 8.4
Bull regel, voor de bull gooien
Eén dart per speler naar de bull; wie het dichtst zit, begint. Bij de NDB ook zo voor de beslissende leg. Engels: diddle for the middle.
NDB art. 8.5; Nederlandse Wikipedia
Break
Een leg winnen die je tegenstander begon.
Nederlandse Wikipedia
Mugs away
Huisregel: de verliezer van de vorige leg begint de volgende.
Nederlandse Wikipedia
Game shot
Wat de scheidsrechter of schrijver roept als de winnende dubbel geraakt is. Alleen geldig bij precies het benodigde aantal punten met de benodigde dubbel als laatste dart.
NDB art. 12.3
Matchdart
De dart waarmee de wedstrijd gewonnen kan worden.
Nederlandse Wikipedia
Het bord en de baan
Term
Betekenis
Bron
Oche, werplijn, drempel
De lijn waarachter je staat, op 2,37 m van de voorkant van het bord. Uitspraak volgens de Nederlandse Wikipedia “okkie”. Het VDF-reglement zegt “werplijn (drempel)”.
NDB art. 11.3; VDF art. 13; Nederlandse Wikipedia
Baan
De plek van één bord met oche en scorebord, bij de NDB minstens 1,50 m breed.
NDB art. 11.5
Bed
Het brede singlevak van een nummer, of een vak in het algemeen: “het bed van de triple 20”.
NDB “Spelregels”; Nederlandse Wikipedia
Dubbel
De smalle buitenring; telt twee keer het nummer.
NDB “Spelregels”
Triple, treble
De smalle binnenring; telt drie keer het nummer.
NDB “Spelregels”
Bullseye, double bull, roos
Het rode midden, 50 punten; telt als dubbel 25, dus je kunt erop uitgooien. De Nederlandse Wikipedia noemt het ook de roos.
NDB art. 3.4b
Single bull
De groene ring rond het midden, 25 punten, een single.
NDB “Spelregels”
Grote roos, kleine roos
In het VDF-reglement: de bull (grote roos) en de bullseye (kleine roos).
VDF art. 17
Spider, draad (wire)
Het metalen web dat het bord verdeelt; een dart die net aan de verkeerde kant van de draad landt, zit “op de draad”.
Nederlandse Wikipedia
Tops
Dubbel 20.
Nederlandse Wikipedia
Gekkenhuis (mad house)
Dubbel 1, de enige uitweg vanaf 2 bij double out.
Nederlandse Wikipedia
Bouncer
Een dart die van het bord terugkaatst. Hij telt niet en mag niet opnieuw gegooid worden.
NDB “Spelregels”, art. 12.2
Robin Hood
Een dart die in de flight van een eerdere dart blijft steken. Hij telt als gegooid, maar levert niets op.
Nederlandse Wikipedia; VDF art. 19
Upstairs, downstairs
De bovenste en onderste helft van het bord.
Nederlandse Wikipedia
Beginnen en uitgooien
Term
Betekenis
Bron
Open start (straight in)
Elke dart telt vanaf de eerste; de standaard.
NDB art. 3.4a
Double in
Je hebt een dubbel nodig om te mogen beginnen met scoren. Op tv bij de World Grand Prix.
Nederlandse Wikipedia
Double out, uitgooien op een dubbel
De laatste dart moet een dubbel of de bullseye zijn en je rest precies op nul brengen.
NDB art. 3.4a, WDF 2.02
Master out
Uitgooien mag op een dubbel of een triple.
Duitse Wikipedia, “Darts”
Single out (straight out)
Elk vak gooit uit: op 15 wint een single 15.
Engelse Wikipedia, woordenlijst
Uitgooien, uitgooi, checkout, finish
Je rest precies op nul brengen en de leg winnen. Elke finish van 170 tot 2 staat in onze uitgooitabel.
Nederlandse Wikipedia
Bust, dood gegooid, no score
Een beurt die te veel oplevert, 1 overlaat of zonder dubbel op nul komt. Hij telt niet en je rest gaat terug. Zie bust bij darts.
NDB art. 3.4c; Nederlandse Wikipedia
Bogey numbers
Scores onder 170 die je niet in drie darts uitgooit bij double out: 169, 168, 166, 165, 163, 162 en 159.
Points per dart: het 3-dart gemiddelde gedeeld door drie. Veel gebruikt op soft tip automaten.
Engelse Wikipedia, woordenlijst
First 9 gemiddelde
Het gemiddelde van je eerste negen darts in een leg, voor het uitgooien begint.
woordenlijsten van DartCounter en dartraum.de; geen regelboek definieert het
Uitgooipercentage (checkout percentage)
Uitgooien ÷ pogingen op een dubbel, in procenten. Zie uitgooipercentage.
dartraum.de; geen regelboek definieert het
Treffers (marks, Cricket)
Treffers op een Cricket-nummer: een single is één, een dubbel twee, een triple drie; drie gooien een nummer dicht.
ADO-regels 49 tot en met 51
Punten naaien
Bij Cricket of Tactics bewust blijven scoren op een nummer dat je tegenstander nog open heeft.
Nederlandse Wikipedia
Darts Counter houdt een aantal hiervan voor je bij. Het statistiekenscherm toont je gemiddelde (Average Ø), Darts/leg, je hoogste uitgooi (Max. Checkout) en hoogste score, en hoeveel beurten van 60+, 100+, 140+ en 180 je gooide. Twee dingen om te weten: het wedstrijd- en totaalgemiddelde van de app is het gemiddelde van je leg-gemiddelden, niet totaal punten ÷ totaal darts, en een first 9 gemiddelde toont de app niet. Het verschil staat in darts gemiddelde berekenen.
Verder lezen
Darts regels: de officiële regels achter de meeste van deze woorden
Een leg is één spel met een winnaar en een verliezer, bijvoorbeeld één keer 501 van 501 naar nul. Een set is een groep legs; wie de meeste legs wint, wint de set (WDF, definities).
Wat is een fiets bij darts?
Een score van 26 met single 20, single 5 en single 1. Hij komt vaak voor omdat de 5 en de 1 naast de 20 liggen. In het Engels heet hij Bed and Breakfast (Nederlandse Wikipedia).
Wat betekent ton bij darts?
Een ton is een beurt van 100 punten. Hogere scores zijn ernaar genoemd: 140 is een ton-40, en 180, het maximum, een ton-80.
Wat is het gekkenhuis bij darts?
Dubbel 1, in het Engels mad house. Het is bij double out de enige manier om 2 uit te gooien, dus wie op 2 staat, zit in het gekkenhuis.
Wat betekent oche?
De oche (uitspraak “okkie”) is de werplijn of drempel waar je achter staat als je gooit, op 2,37 m van de voorkant van het bord.
