Goede aantekeningen maak je door ideeën op te schrijven, geen zinnen: de hoofdpunten, definities, voorbeelden en alles wat de docent herhaalt of koppelt aan het tentamen. Gebruik korte zinnetjes en afkortingen, laat ruimte vrij op de pagina en markeer wat je niet begreep. Het belangrijkste werk komt na het college: maak van je aantekeningen vragen en overhoor jezelf. De Cornell-methode bouwt dat allemaal in één pagina-indeling in, en een opname (met toestemming) of een ingesproken terugblik vult de gaten.
Wat schrijf je op tijdens een college?
| Opschrijven | Overslaan |
|---|---|
| Het onderwerp en de opbouw (vaak op de eerste dia) | Alles wat letterlijk op de dia’s staat, als je die krijgt |
| Definities en kernbegrippen | Hele zinnen en stopwoorden |
| Voorbeelden die de docent uitwerkt | Anekdotes die je toch wel onthoudt |
| Alles wat herhaald, benadrukt of “belangrijk” genoemd wordt | Uitweidingen en mededelingen die je kunt opzoeken |
| “Dit komt op het tentamen” | |
| Je eigen vragen en wat je niet snapte | |
| Opdrachten, deadlines en literatuur |
Signalen om op te letten: “het belangrijkste is”, “onthoud dat”, “een veelgemaakte fout is”, “op het tentamen”, een dia waar de docent lang bij blijft staan, of iets wat op het bord wordt geschreven.
De Cornell-methode
De Cornell-methode is ontwikkeld door Walter Pauk, hoogleraar onderwijskunde aan Cornell University, en wordt onderwezen door het Learning Strategies Center van die universiteit. Je verdeelt elke pagina in drie delen:
| Deel | Waar | Wat erin komt |
|---|---|---|
| Aantekeningenkolom | Rechts, ongeveer 15 cm breed (6 inch) | Je aantekeningen tijdens het college, in korte “telegramstijl” |
| Vragenkolom | Links, ongeveer 6 cm breed (2,5 inch) | Vragen en trefwoorden die je na het college toevoegt |
| Samenvatting | Onderaan, ongeveer 5 cm hoog (2 inch) | Een paar zinnen die de pagina samenvatten, geschreven na het college |
De maten in centimeters hebben we zelf omgerekend uit de inches in de handleiding van Cornell en afgerond. Op A4 werkt het ook met een smallere linkerkolom.
Daarna werk je de vijf stappen af (in het Engels de vijf R’s):
- Record (noteren). Schrijf tijdens het college in korte zinnen je aantekeningen in de rechterkolom.
- Questions (vragen). Zet zo snel mogelijk na het college vragen over je aantekeningen in de linkerkolom.
- Recite (opzeggen). Dek de rechterkolom af, kijk alleen naar de vragen en trefwoorden en beantwoord ze hardop in je eigen woorden.
- Reflect (nadenken). Vraag je af wat de feiten betekenen, op welk principe ze rusten en hoe ze passen bij wat je al weet.
- Review (herhalen). Besteed elke week minstens tien minuten aan het doorlopen van al je eerdere aantekeningen.
Sjabloon voor collegeaantekeningen
Kopieer dit naar je notitie-app of gebruik het als indeling voor een geprinte pagina. Vervang alles tussen vierkante haken.
[Vak] | [Onderwerp college] | [Datum] | College [nummer]
VRAGENKOLOM (na het college) | AANTEKENINGEN (tijdens het college)
--------------------------------+------------------------------------------
[Vraag over dit blok] | [Hoofdpunt]
| - [Detail, voorbeeld, definitie]
| - [Detail]
[Vraag] | [Hoofdpunt]
| - [Detail]
[Trefwoord] | [Formule of schema, dianummer]
|
? [Wat ik niet begreep] | [Opdracht, deadline, literatuur]
SAMENVATTING (na het college)
[Twee of drie zinnen: waar ging dit college over en wat is het belangrijkst?]
Voor, tijdens en na het college
Voor het college
- Blader door de dia’s of de literatuur, als die al online staan. Dan herken je de kernbegrippen.
- Zet het vak, het onderwerp, de datum en het collegenummer bovenaan de pagina.
Tijdens het college
- Schrijf hoofdpunten en definities op. Gebruik afkortingen die je volgende week nog begrijpt.
- Laat ruimte vrij. Je vult je aantekeningen later aan.
- Zet een “?” bij wat je niet snapt, in plaats van het ter plekke uit te zoeken.
- Noteer dianummers, zodat je je aantekeningen later naast de dia’s kunt leggen.
Na het college (dezelfde dag)
- Vul gaten aan met de dia’s, een medestudent of een opname, als je mocht opnemen.
- Schrijf vragen in de linkerkolom en een samenvatting onderaan.
- Dek je aantekeningen af en beantwoord de vragen hardop.
Laptop, iPad of papier?
Gebruik wat je laat bijhouden en toch laat nadenken over wat je hoort. Op een laptop typ je makkelijk het hele college woordelijk mee; doe dat niet en schrijf in je eigen woorden. Een tablet met pen is handig voor schema’s en formules, en in een pdf van de dia’s kun je direct aantekeningen zetten. Papier heeft geen meldingen. Welk middel je ook gebruikt, de stappen na het college zijn belangrijker dan het gereedschap.
Een opname of ingesproken terugblik als vangnet
Een opname helpt als je een definitie of formule mist. Twee regels:
- Vraag het eerst aan de docent. Of je mag opnemen hangt af van de docent en de regels van je hogeschool of universiteit. Neem alleen op als je ja krijgt, en deel de opname nooit. Meer daarover lees je in onze gids een college opnemen en er aantekeningen van maken.
- Blijf schrijven. Een opname beslist niet wat belangrijk is. Jouw aantekeningen wel.
Geen toestemming? Spreek dan direct na het college een terugblik van twee minuten in je telefoon in: onderwerp, hoofdpunten, definities, tentamentips, opdrachten. Het hardop zeggen is al een eerste ronde ophalen uit je geheugen.
Retexta, een Android-app voor spraak naar tekst en schrijven met AI die in de cloud werkt, maakt van die terugblik of een toegestane opname geordende aantekeningen. De menu’s zijn in het Engels, er is geen Nederlandse interface. Tik op New task, dan op More templates en Lecture notes, en spreek je terugblik in of importeer de opname. Je spreekt Nederlands en krijgt Nederlandse aantekeningen, met onderdelen als Key Concepts (kernbegrippen), Definitions (definities) en Study Questions (oefenvragen), die je zo in de vragenkolom van je Cornell-pagina kunt overnemen. Lecture notes en audio importeren horen bij Retexta Pro. Retexta is gratis uit te proberen: nieuwe gebruikers krijgen een paar gratis Pro-resultaten om in de app te bekijken. Voor kopiëren, delen en exporteren, en voor alles na de gratis resultaten, heb je Retexta Pro of credits nodig.
Zo spreek je je terugblik in
“Organische chemie, college acht, nucleofiele substitutie. Twee typen, SN1 en SN2. SN2 gaat in één stap, de snelheid hangt af van beide reactanten. SN1 loopt via een carbokation. Tentamentip: weet welke inversie geeft. Opgavenset vier inleveren vrijdag.” Eerst het vak en het nummer, dan de ideeën op volgorde, dan de deadlines.
Lees ook
Van opname of terugblik naar studieaantekeningen, stap voor stap: een college opnemen en er aantekeningen van maken. Hoe AI je helpt bij je studie zonder je opdrachten te schrijven: spraak naar tekst voor studenten. Een lange pdf met literatuur? Zie pdf samenvatten met AI.
Bronnen
Gecontroleerd door FLAME Apps op 26 september 2026.
- Cornell University Learning Strategies Center, The Cornell Note-taking System (pdf, Engels, bewerkt naar Walter Pauk, How to Study in College): pagina-indeling en de vijf stappen; omrekening naar centimeters door FLAME Apps.
- Cornell University Learning Strategies Center, The Cornell Note Taking System (Engels): herkomst van de methode.
- Retexta: doelnamen, onderdelen van collegeaantekeningen en abonnementen zoals ze in de app staan en op de Google Play-pagina.
