İyi bir dilekçe kısa, somut ve üzerinde işlem yapılması kolaydır. Üste ortaya kurumun adını, sağ üste tarihi yaz; bir konu satırıyla ne istediğini belirt, olayı birkaç cümlede sırasıyla anlat, talebini açıkça söyle, ekleri listele ve imzala. Kanun yalnızca birkaç şeyi zorunlu tutuyor: 3071 sayılı Kanun'a göre dilekçede adın soyadın, imzan ve iş ya da ikametgâh adresin bulunmalı ve dilekçe belli bir konu içermeli. Gerisi, kurumların yıllardır beklediği yerleşik düzen.
Bilgi amaçlıdır, hukuki tavsiye değildir
Bu rehber düzeni ve üslubu anlatıyor. Birçok işin kendi süresi ve biçim kuralları var (belirli bir form, bir çevrim içi başvuru ekranı, ıslak ya da elektronik imza). Hangilerinin geçerli olduğunu sana gelen yazı ya da kurumun resmi sitesi söyler. Mahkemeler ve savcılıklar gibi yargı mercilerine yazılan dilekçelerin ayrı kuralları var; hukuki sorular için kuruma, bir baroya ya da bir avukata danış.
Kanun ne diyor?
Dilekçe hakkı, 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun ile düzenleniyor (metni Mevzuat Bilgi Sistemi'nden 26 Eylül 2026'da okuduk):
| Madde | Özeti |
|---|---|
| 3 | Türk vatandaşları kendileriyle ya da kamuyla ilgili dilek ve şikâyetleri için TBMM'ye ve yetkili makamlara yazıyla başvurabilir. Türkiye'de ikamet eden yabancılar, karşılıklılık esası gözetilerek ve dilekçelerini Türkçe yazmak kaydıyla bu haktan yararlanabilir. |
| 4 | Dilekçede dilekçe sahibinin adı soyadı ve imzası ile iş ya da ikametgâh adresi bulunmalıdır. |
| 5 | Konusuyla ilgili olmayan bir idari makama verilen dilekçe, yetkili makama gönderilir ve dilekçe sahibine bilgi verilir. |
| 6 | Belli bir konu içermeyen, yargı mercilerinin görevine giren ya da 4. maddedeki şartları taşımayan dilekçeler incelenmez. |
| 7 | Başvurunun sonucu ya da işlemin aşaması, dilekçe sahibine en geç otuz gün içinde gerekçeli olarak bildirilir. |
Dilekçenin düzeni
| Bölüm | Nereye, ne yazılır |
|---|---|
| Hitap | Üstte ortada, büyük harflerle ve yönelme ekiyle kurumun adı: “KADIKÖY BELEDİYE BAŞKANLIĞINA”. Altına il ya da ilçe. |
| Tarih | Sağ üstte, dilekçeyi verdiğin gün. |
| Konu | Tek satır: ne hakkında olduğu, varsa dosya ya da başvuru numarasıyla. |
| Giriş | Bir iki cümle: kim olduğun, hangi yazıya cevap verdiğin. |
| Olay | Ne oldu, tarihleriyle, oluş sırasına göre. |
| Talep | Kurumdan ne istediğin, açık bir cümleyle. |
| Kapanış | Üst makama yazarken “Gereğini saygılarımla arz ederim.”; yaygın kullanım bu. |
| Ad soyad, imza | Sağ altta, imza ad soyadın üstünde. |
| Adres ve iletişim | Sol altta: adres, telefon, e-posta; kurum istiyorsa T.C. kimlik numarası. |
| Ekler | En altta: “EKLER: 1. ... 2. ...” |
Kanunun zorunlu tuttukları ad soyad, imza, adres ve belli bir konu. Hitap, tarih, konu ve kapanış yerleşik teamül; birçok kurum bu sırayı bekliyor ve dilekçeyi bu şekilde daha hızlı işleme alıyor.
Kopyalanabilir dilekçe örneği
Köşeli parantez içindeki her şeyi değiştir. İhtiyacın olmayan satırları sil.
[KURUMUN ADI]NA / [KURUMUN ADI]NE
[İLÇE / İL]
[Gün.Ay.Yıl]
Konu: [Konu], [varsa dosya, başvuru ya da abone numarası]
[Tarih] tarihli ve [sayı] sayılı yazınız üzerine / [Kısa giriş: kim olduğun ve neden yazdığın] ...
[Olay: iki ila dört cümle. Ne oldu, ne zaman oldu, şimdiye kadar ne yaptın.]
[Talep: kurumdan tam olarak ne istediğin. Bir süre varsa: Yazınızda [tarih] tarihine kadar cevap verilmesi istenmektedir.]
Gereğini saygılarımla arz ederim.
[İmza]
[Ad Soyad]
Adres: [Açık adres]
Telefon: [Telefon]
E-posta: [E-posta]
EKLER:
1. [Belge]
2. [Belge]
Kontrol listesi
- Dosya ya da başvuru numaran. Sana gelen yazıdaki sayıyı, dosya ya da abone numarasını konu satırına yaz. Kurumun seni bulmasının en hızlı yolu bu.
- Cevap verdiğin yazı. Tarihini ve sayısını an.
- Tarihler. Ne zaman ne oldu, ne zaman ne gönderdin, kurumun sana verdiği süre.
- Her dilekçeye tek talep. Birbiriyle ilgisiz iki konun varsa iki dilekçe yaz.
- Ekler. Her belgeyi listele ki kurum eksik olup olmadığını görsün. Kurum aslını istemedikçe fotokopi gönder, asıllarını sakla.
- İmza. Kâğıt dilekçede ad soyadının üstünü elle imzala.
- Kendi nüshan. Dilekçenin bir kopyasını, ekleri ve teslim belgesini (evrak kayıt numarası, posta makbuzu, başvuru numarası) sakla.
Üslup: resmi, kibar, somut
- Kısa ve tam cümleler kur.
- Kızgın olsan bile olgulara bağlı kal. Sana nasıl hissettirdiğini değil, ne olduğunu anlat.
- Ne istediğini söyle. “Belgelerimin ulaştığının tarafıma bildirilmesini rica ederim” cümlesi, “Umarım bu iş çözülür” cümlesinden çok daha kolay işleme alınır.
- Argodan, yalnızca senin bildiğin kısaltmalardan ve uzun hikâyelerden kaçın.
Nereye, nasıl başvurulur?
Adresi, sana gelen yazıdaki bilgilerden ya da kurumun resmi sitesinden al; bir reklamdan ya da üçüncü taraf bir siteden değil. Dilekçeyi kurumun evrak kayıt birimine elden verebilir, postayla gönderebilir ya da kurum sunuyorsa çevrim içi başvurabilirsin.
CİMER: Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi, istek, şikâyet, bilgi edinme ve görüş/öneri başvurularını alıyor. Kendi sitesine göre başvurular CİMER başvuru portalı, e-Devlet kapısı, ALO 150 telefon hattı, mektup ve faks yoluyla yapılabiliyor. e-Devlet: bazı kurumlar kendi başvurularını e-Devlet üzerinden de alıyor; hangi hizmetin sunulduğunu e-Devlet'te ya da kurumun sitesinde kontrol et.
Almanya'da yaşıyorsan: Alman makamlarına yazılan mektupların düzeni farklı. Almanca bir mektup gerekiyorsa aşağıdaki Retexta adımlarında ülke olarak Almanya'yı ve sonuç dili olarak Almancayı seçebilirsin.
Örnek: sesli bir nottan hazır dilekçeye
Bu örneği fikri göstermek için biz yazdık. İsimler, numaralar, sokak ve belediye uydurma; gerçek bir uygulama çıktısı değil.
Yüksek sesle söyleyebileceğin şey:
Tamam, belediyeye dilekçe yazmam lazım. Sokağımızdaki iki sokak lambası üç haftadır yanmıyor, Lale Sokak'ta, on iki ile on sekiz numara arası. Ben 2 Eylül'de belediyenin çağrı merkezini aradım, başvuru numarası 2026-118734 verdiler ama hâlâ bir şey olmadı. Akşamları sokak zifiri karanlık, okuldan dönen çocuklar var. Lambaların bir an önce onarılmasını ve bana bilgi verilmesini istiyorum. Bir de fotoğrafları ekleyeceğim.
Hazır dilekçe:
ÖRNEKKÖY BELEDİYE BAŞKANLIĞINA
ÖRNEKKÖY
26.09.2026
Konu: Lale Sokak'taki arızalı sokak lambaları, başvuru no 2026-118734
Lale Sokak 12 ile 18 numaralar arasındaki iki sokak lambası yaklaşık üç haftadır yanmamaktadır.
Durumu 2 Eylül 2026 tarihinde belediyenizin çağrı merkezine telefonla bildirdim ve 2026-118734 numaralı başvuru kaydı oluşturuldu. Bugüne kadar lambalar onarılmamıştır. Sokak akşam saatlerinde tamamen karanlık kalmakta, okuldan dönen çocuklar da bu yolu kullanmaktadır.
Arızalı lambaların en kısa sürede onarılmasını ve yapılan işlem hakkında tarafıma bilgi verilmesini saygılarımla arz ederim.
[İmza]
[Ad Soyad]
Adres: [Açık adres]
Telefon: [Telefon]
EKLER:
1. Arızalı lambaların fotoğrafları (2 adet)
Sesli notta bütün bilgiler vardı, ama karışık sırada ve dolgu sözcüklerle. Dilekçe başvuru numarasını konu satırına, olayları sıraya, talebi tek cümleye ve ekleri bir listeye koyuyor.
Sesle yaz: Retexta
Derdini yazmaktan çok anlatmak sana daha kolay geliyorsa, Android için bulut tabanlı bir sesten yazıya ve yapay zeka yazma uygulaması olan Retexta bu anlatımı resmi bir taslağa çevirebilir. Retexta'nın menüleri İngilizce, Türkçe arayüz yok; düğme adlarını uygulamada gördüğün gibi veriyoruz. Ülke listesinde Türkiye yok, bu yüzden Other country seçiyorsun.
- Başlangıç ekranında More templates'i aç ve Write to an institution'ı seç.
- Which institution? altında ülke olarak Other country'yi seç. Uygulama ülkeyi telefonun ayarlarından tahmin ediyor; uygulama kodunu okuduğumuzda Türkçe bir telefonda Almanya'nın önceden seçilebileceğini gördük (cihazda denemedik). Almanya seçili geliyorsa değiştir. Ardından talebin türünü seç.
- Derdini bir arkadaşına anlatır gibi anlat: hangi kurum, hangi başvuru numarası, ne oldu, ne istiyorsun. Taslağın dilekçe düzeninde olmasını istediğini de söyle.
- Retexta bir taslak yazar. Onu uygun biçime çevirebilirsin: Email, Letter, Short request ya da Next steps. Result language'i Türkçe yap. Formal gibi ton seçenekleri üslubu belirler.
- Taslağı yukarıdaki düzen ve kontrol listesiyle satır satır karşılaştır; hitap, tarih ve imza yerlerini gerekirse kendin düzelt. Uygulama sonucu “AI-generated. Check important details.” diye işaretliyor, çünkü isimler, tarihler ve numaralar doğru olmalı.
Write to an institution Retexta Pro'ya dahil; güncel resmi siteleri kullanan Search the internet for current official information seçeneği de öyle. Retexta'yı ücretsiz deneyebilirsin: yeni kullanıcı olarak, uygulamada görüntüleyebileceğin birkaç ücretsiz Pro sonucu alırsın. Kopyalamak, paylaşmak ve dışa aktarmak için, ayrıca ücretsiz sonuçlardan sonraki her şey için Retexta Pro ya da kredi gerekir.
İş başvurusu dilekçesi ve istifa dilekçesi
“Dilekçe” aramalarının bir kısmı bir kuruma vatandaş olarak yazmakla değil, iş hayatıyla ilgili: iş başvurusu ya da istifa. Bunlar da aynı resmi ve kibar üslubu kullanır, ama içerikleri farklı: başvurduğun pozisyon ve deneyimin ya da işten ayrılma tarihin. İlan ya da iş yerinin kuralları ne istediğini söyler.
İlgili rehberler
Resmi bir konuyla ilgili bir sesli mesaj aldın ve önce onu metne mi çevirmen gerekiyor? WhatsApp sesli mesajı yazıya çevirme. Dilekçene cevap gelmediyse kibar bir hatırlatma için takip e-postası rehberine bak. Türkçe senin ana dilin değilse ve dilekçeyi Türkçe yazman gerekiyorsa: yabancı dilde yazma. Uygulama hakkında daha fazlası: Retexta, Android için sesten yazıya.
Kaynaklar
FLAME Apps tarafından 25 ve 26 Eylül 2026'da kontrol edildi.
- Mevzuat Bilgi Sistemi, 3071 sayılı Dilekçe Hakkının Kullanılmasına Dair Kanun: madde 3 ila 7.
- T.C. Cumhurbaşkanlığı İletişim Merkezi, CİMER: başvuru kanalları (portal, e-Devlet, ALO 150, mektup, faks) ve başvuru türleri (istek, şikâyet, bilgi edinme, görüş/öneri).
- Retexta: hedef, şablon ve plan adları uygulamada ve Google Play sayfasında göründüğü şekliyle; kurum ülkesi listesi ve ülke tahmini uygulamanın kodundan (
AssistWorkflows.kt,InstitutionCountryDetection.kt, sürüm 2026.1.23).
