باست نوبتی است که حساب نمیشود، چون قانون فینیش را زیر پا گذاشته است. اگر عبارت «سوختن امتیاز» را شنیدهاید، منظور همین است. امتیازتان به عدد پیش از آن نوبت برمیگردد و دارتهایی که هنوز در دست دارید، پرتاب نمیشوند. در قانون استاندارد دبل اوت سه راه برای باست شدن هست: بیشتر از باقیمانده بزنید، دقیقاً 1 باقی بگذارید، یا بدون دبل به صفر برسید. در مستر اوت تریپل هم لگ را تمام میکند و در سینگل اوت فقط زدن امتیاز زیادی باست است.
| آخرین دارت شما... | دبل اوت | مستر اوت | سینگل اوت |
|---|---|---|---|
| شما را زیر صفر میبرد | باست | باست | باست |
| دقیقاً 1 باقی میگذارد | باست | باست | مشکلی نیست، سینگل 1 تمام میکند |
| روی سینگل به صفر میرسد | باست | باست | فینیش |
| روی تریپل به صفر میرسد | باست | فینیش | فینیش |
| روی بول بیرونی (25) به صفر میرسد | باست | باست | فینیش |
| روی بول (50) به صفر میرسد | فینیش | فینیش | فینیش |
ستون دبل اوت قانون WDF و PDC است (WDF 2.05، DRA 6.3.3). مستر اوت در کتابهای قوانین استیلتیپی که خواندیم تعریف نشده است؛ ستونش از تعریف رایج پیروی میکند (دبل، تریپل یا بول تمام میکند) و با رفتار Darts Counter یکی است. قانون پایه و مثالهای ساده در قوانین دارت 501 آمده است؛ این صفحه حالتهایی را پوشش میدهد که پای صفحه دارت بحث درست میکنند. همه قوانین رسمی در قوانین دارت جمع شدهاند.
قانون باست در کتابهای قوانین
- WDF 2.05: اگر بازیکن «بیشتر از امتیاز باقیمانده در لگ یا مسابقه بزند، یا همان امتیاز باقیمانده را بدون فینیش روی دبل بزند، یا 1 باقی بگذارد، آن پرتاب حساب نمیشود و امتیاز همان میماند که پیش از آن بود» (ترجمه ما).
- DRA 6.3.3 (کتاب قوانین مسابقات PDC) همین سه حالت را دارد.
- قانون 47 ADO (سازمان دارت آمریکا) آن را در یک جمله میگوید: اگر بازیکن «یک امتیاز کمتر، برابر یا بیشتر از امتیاز لازم برای رسیدن به صفر بزند، باست شده است» (ترجمه ما) و امتیاز به عدد شروع نوبت برمیگردد.
- NDA (سافتتیپ آمریکا): بازی 01 استاندارد «Any In-Any Out» است، پس بازیکن فقط وقتی باست میشود که «بیشتر از مجموع لازم برای رسیدن به صفر» بزند (ترجمه ما).
ایران عضو WDF است و آییننامه مسابقات سراسری جوانان انجمن دارت ایران داوری را «طبق قوانین جهانی» میداند، پس در مسابقههای رسمی همین WDF 2.05 ملاک است.
وقتی 1 باقی میماند
کوچکترین دبل، دبل 1 است که 2 امتیاز دارد. کوچکترین تریپل، تریپل 1 است با 3 امتیاز. پس در دبل اوت و مستر اوت امتیاز 1 هیچوقت تمام نمیشود، و قانون منتظرتان نمیگذارد: دارتی که 1 باقی بگذارد، همان لحظه نوبت را باست میکند.
| باقیمانده | پرتاب شما | نتیجه در دبل اوت |
|---|---|---|
| 2 | سینگل 1 | 1 باقی میماند: باست، برمیگردد به 2 |
| 3 | سینگل 2 | 1 باقی میماند: باست، برمیگردد به 3 |
| 3 | سینگل 1 | 2 باقی میماند: درست است، حالا دبل 1 را نشانه بگیرید |
| 41 | 20، بعد 20 | 1 باقی میماند: باست، برمیگردد به 41 |
| 41 | 9، بعد دبل 16 | فینیش |
الگو این است: روی امتیاز فرد اول یک سینگل لازم دارید که عدد زوجی باقی بگذارد. هر امتیاز زوج از 2 تا 40 یک دبل است (نصف همان امتیاز) و جدول فینیش دارت ما مسیرها را از 170 به پایین فهرست کرده است.
در سینگل اوت، 1 باقیمانده یک امتیاز معمولی است: سینگل 1 بزنید و لگ مال شماست.
رسیدن به صفر بدون دبل
در دبل اوت رسیدن دقیق به امتیاز لازم کافی نیست. آخرین دارت باید در «دبل (حلقه دبل یا بول) عددی بنشیند که برابر نصف امتیاز باقیمانده است» (WDF 2.02، ترجمه ما).
| باقیمانده | پرتاب شما | دبل اوت | مستر اوت | سینگل اوت |
|---|---|---|---|---|
| 40 | 20، بعد 20 | باست | باست | فینیش |
| 60 | T20 | باست | فینیش | فینیش |
| 18 | T6 | باست | فینیش | فینیش |
| 25 | بول بیرونی | باست | باست | فینیش |
| 50 | بول | فینیش | فینیش | فینیش |
| 50 | بول بیرونی، بعد بول بیرونی | باست | باست | فینیش |
بول 50 امتیاز دارد و دبل 25 حساب میشود (WDF 2.03 و 2.04)، پس روی 50 فینیش قانونی دبل اوت است. بول بیرونی سینگل 25 است و هیچوقت لگ دبل اوت را تمام نمیکند.
باست در مستر اوت
در مستر اوت آخرین دارت میتواند دبل، تریپل یا بول باشد. این کار امتیازهای بیشتری را تکدارتی میکند (روی تریپلها 3، 9، 15 و تا 60؛ فهرست کامل در دبل اوت، مستر اوت و سینگل اوت)، اما جز حالت تریپل هیچ حالت باستی را حذف نمیکند:
- زیر صفر همچنان باست است.
- 1 باقیمانده همچنان باست است: هیچ دبل یا تریپلی 1 امتیاز ندارد.
- صفر روی سینگل باست است، از جمله بول بیرونی روی 25.
- 2 باقیمانده فقط یک فینیش دارد: دبل 1. سینگل 2 روی سینگل به صفر میرسد و باست میشود؛ سینگل 1 هم 1 باقی میگذارد و باست میشود.
باست در سینگل اوت
سینگل اوت (استریت اوت) فقط یک حالت باست دارد: زدن امتیازی بیشتر از باقیمانده. با 5 باقیمانده، سینگل 5 میبرد و سینگل 6 باست است. با 1 باقیمانده، سینگل 1 میبرد. این قانون پایان لیگهای سافتتیپ آمریکاست (NDA «Any In-Any Out»). کتابهای قوانین استیلتیپ (WDF، DRA، ADO) همه دبل اوت بازی میکنند.
بقیه نوبت شما چه میشود
- کل نوبت باطل است، نه فقط دارتی که باست کرد. WDF 2.05 میگوید «آن پرتاب حساب نمیشود»: با 40 باقیمانده، سینگل 20، سینگل 5 و بعد تریپل 5 (15 روی 15 باقیمانده، صفر روی تریپل) باست است و سینگل 20 و سینگل 5 هم حساب نمیشوند. به 40 برمیگردید.
- پرتاب را متوقف میکنید. نوبت وقتی کامل است که بازیکن «در نوبتش با کمتر از سه دارت باست شود» (DRA 6.2.6.3، ترجمه ما).
- اعلام اشتباه باست قابل جبران است. اگر بازیکن به خاطر اعلام اشتباه باست دارتهایش را بیرون کشیده و هر سه را پرتاب نکرده باشد، داور دارتها را تا جای ممکن سر جای قبلیشان میگذارد و بازیکن نوبتش را تمام میکند (WDF 2.08).
- روی برگه امتیاز، باست را 0 مینویسند و امتیاز قبلی را تکرار میکنند. امتیاز شماری دارت آن را روی یک برگه نمونه نشان میدهد.
- برای میانگین، باست سه دارت بدون امتیاز حساب میشود، مهم نیست کدام دارت باست کرد. مثال محاسبه در میانگین 3 دارت را چطور حساب کنیم.
باست در 301 و با دبل این
قانون باست به پایان بازی مربوط است، پس در 301، 501، 701 یا هر امتیاز شروع دیگری یکسان است (قوانین دارت 301). دبل این فقط شروع را تغییر میدهد: دارتهای پیش از دبل اول امتیازی ندارند، پس پیش از ورود نمیتوانید باست شوید. بعد از ورود، قانون پایانی که بازی میکنید تعیین میکند چه چیزی باست است.
Darts Counter با باست چه میکند
برای این بخش کد امتیازشماری اپلیکیشن را خواندیم. منوهای اپلیکیشن انگلیسی است و رابط فارسی ندارد. وقتی دارتی باست میکند، Darts Counter امتیازتان را به شروع نوبت برمیگرداند، دارتهای باقیمانده را مصرفشده حساب میکند، نوبت را برای میانگین سه دارت حساب میکند و سراغ بازیکن بعدی میرود. یک پیام کوتاه دلیل را میگوید:
| چه اتفاقی افتاد | پیام در اپلیکیشن |
|---|---|
| زیر صفر (در همه حالتهای فینیش) | «Score exceeded» |
| 1 باقیمانده، در Double Out یا Master Out | «No finish possible anymore» |
| صفر بدون دبل، در Double Out | «Not finished with double field» |
| صفر روی سینگل، در Master Out | «Not finished with double or triple field» |
سه نکته که خوب است بدانید:
- حالت فینیش تعیین میکند کدام باستها وجود دارند. بعد از نصب روی Straight Out است که در آن فقط «Score exceeded» پیش میآید. برای بازی استاندارد، در تنظیم X01 گزینه Checkout Mode: Double Out را بگذارید.
- دارتی را که باست کرد وارد کنید. اپلیکیشن باست را خودش تشخیص میدهد. دکمه Bust کار دیگری میکند: دارتهای باقیمانده را خطا وارد میکند تا نوبت سریع تمام شود، و دارتهایی که پیشتر در همان نوبت وارد کردهاید، حساب میمانند.
- پیشنهادهای فینیش در همه حالتها مسیرهای دبل اوتاند. در Master Out یا Straight Out ممکن است فینیش کوتاهتری از آنچه نشان داده میشود داشته باشید.
قانون پایانی را که گروهتان بازی میکند تنظیم کنید تا Darts Counter هر باست را برایتان اعلام کند. امتیاز همه بازیها را رایگان بشمارید.
منابع
نوشته FLAME Apps، سازنده Darts Counter از سال 2015. بررسیشده در 25 سپتامبر 2026؛ آییننامه انجمن دارت ایران در 28 سپتامبر 2026.
- WDF Playing and Tournament Rules، ویرایش بیستم بازنگریشده، قوانین 2.02 تا 2.08 (انگلیسی)
- DRA Rules 2026، قوانین 6.2.6 و 6.3.1 تا 6.3.3 (انگلیسی)
- ADO Tournament Rules Booklet، قانون 47 (انگلیسی)
- NDA Rules، بخش «Rules of Play: '01» (انگلیسی)
- آییننامه مسابقات آزاد سراسری جوانان 1404، انجمن دارت ایران (PDF)
- کد اپلیکیشن Darts Counter: منطق باست و پیامهای آن (بررسیشده در 25 سپتامبر 2026)
